Ölünceye kadar bakma sözleşmesinde saklı pay ihlali var mı nasıl incelenir?

Üç ay geçti, mirasçı reddetmediği için otomatik kabul etmiş sayıldı. Ancak borçların ağır olduğu anlaşıldı. Şimdi reddetmek mümkün mü?

İki kardeşten biri muris değilse, sadece mirasçı vasiyet yapar. Fakat eğer miras bırakan çocuğunu kısmen ya da tamamen dışlamak isterse saklı pay sorunu çıkar. Kardeşler saklı paylı mı?

Bir kişinin borçları, ölümüyle birlikte mirasa dâhil edilir. Mirası kabul eden her mirasçı, terekenin borçlarından müteselsil olarak sorumlu hale gelir. Eğer borçlar malvarlığını aşıyorsa mirasçılar kendi kişisel malvarlıklarıyla da cevap vermek zorunda kalır. Reddi miras yapmayan mirasçılar bu durumu kabullenmiş sayılır. Fakat resmi tasfiye, terekeden dolayı borçlarda sınırlı sorumluluk sağlayabilir.

Miras bırakan, gelecekte malvarlığının nasıl paylaşılacağını vasiyetnameyle düzenleyebilir. El yazılı vasiyet, resmi vasiyet veya olağanüstü (sözlü) vasiyet seçenekleri vardır. El yazılı vasiyette metnin tamamı miras bırakanın el yazısıyla yazılmalı, tarih ve imza bulunmalıdır. Resmi vasiyette ise noter veya yetkili memur önünde, iki tanık huzurunda düzenleme yapılır. Sözlü vasiyet sadece ölüm tehlikesi gibi olağanüstü hâllerde mümkündür. Şekil şartlarına uyulmadığında vasiyet geçersiz sayılır.

Vasiyetname tek taraflı ölüme bağlı tasarruftur; miras sözleşmesi ise iki taraf arasında karşılıklı akit olarak düzenlenir. Sözleşmede miras bırakanın belirli malı bırakması, karşı tarafın bir edimi üstlenmesi mümkündür. Peki hukuki farklılıklar nedir?

Vasiyetnamede miras bırakılan kişi bazen doğrudan mirasçı değil, sadece belli bir mal veya belirli bir miktar parayı alma hakkına sahip olan ‘vasiyet alacaklısı’ olabilir. Peki miras payı yoksa hangi haklara sahiptir?

Kişi vasiyet veya miras sözleşmesi düzenlememişse, tüm miras otomatik olarak yasal mirasçılar arasında mı pay edilir, saklı pay konusuna gerek kalır mı?

Mirasbırakan öldükten sonra borçlarının çokluğundan endişe eden mirasçı, 3 ay içinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak mirası reddedebilir. Reddeden, o mirasta hak talep edemediği gibi borçlardan da kurtulur.

Kanun, belirli yakınların mirastan asgari bir pay almalarını zorunlu tutar. Saklı pay sahibi mirasçılar altsoy (çocuklar, torunlar), anne-baba ve sağ kalan eştir. Miras bırakan vasiyetnameyle bile olsa bu kişilerin saklı payını tamamen ortadan kaldıramaz. Saklı pay oranları altsoy için yasal payın yarısı, anne-baba için yasal payın dörtte biri, eş için de kendi yasal payının tamamı veya duruma göre yarısı şeklinde düzenlenir. Böylece saklı pay ihlal edilirse tenkis davası açılabilir.